સપ્તાહના ચોથા કારોબારી દિવસે ભારતીય શેરબજારમાં અચાનક તીવ્ર કડાકો નોંધાયો હતો, જેના કારણે દલાલ સ્ટ્રીટમાં રોકાણકારોમાં ભારે અફડાતફડી મચી ગઈ હતી. ગુરુવારે મજબૂત ઘટાડા સાથે સેન્સેક્સ 1,045.46 પોઈન્ટ તૂટીને 71,593.24 ની સપાટીએ બંધ રહ્યો હતો. આ સાથે જ એનએસઈનો નિફ્ટી 50 પણ 371.25 પોઈન્ટ ગગડીને 22,231.80 ના નીચલા સ્તરે આવી ગયો હતો. આ દિવસ દરમિયાન તીવ્ર વેચવાલીના પરિણામે રોકાણકારોની સંપત્તિમાંથી આશરે 11.37 લાખ કરોડ રૂપિયા ધોવાઈ ગયા હતા. દિવસની શરૂઆતમાં સેન્સેક્સ 72,668.00 ના સ્તરે ખૂલ્યા બાદ ઇન્ટ્રા-ડે કારોબારમાં 71,327.75 ના નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો હતો. તે જ રીતે, નિફ્ટી 50 એ 22,599.05 પર કારોબાર શરૂ કર્યો હતો અને 22,179.90 સુધી નીચે સરી પડ્યો હતો. આ ઘટાડાને પગલે બીએસઈ પર લિસ્ટેડ કંપનીઓનું કુલ માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન (માર્કેટ કેપ) 4,72,35,273.39 કરોડ રૂપિયાથી ઘટીને 4,60,97,838.63 કરોડ રૂપિયા થઈ ગયું હતું.

શા માટે તૂટ્યું બજાર? કડાકાના 5 મુખ્ય કારણો:

1. RBI દ્વારા વ્યાજદરમાં વધારો અને કડક નીતિગત વલણ

આજના મોટા ઘટાડા પાછળનું મુખ્ય કારણ આરબીઆઈનું કડક વલણ માનવામાં આવી રહ્યું છે. રિઝર્વ બેંકે રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરીને તેને 5.50% કરી દીધો છે. આ સાથે જ સેન્ટ્રલ બેંકે પોતાના પોલિસી વલણને "તટસ્થ" (Neutral) માંથી બદલીને "કેલિબ્રેટેડ હાઇકની શરતો" મુજબ કડક બનાવ્યું છે. આ ફેરફારથી ભવિષ્યમાં પણ વ્યાજદરમાં વધુ વધારાની આશંકાઓ ઘેરી બની છે, જેના કારણે ઇક્વિટી વેલ્યુએશન અને રેટ-સેન્સિટિવ સેક્ટર્સ પર ભારે દબાણ સર્જાયું છે.

2. ક્રૂડ ઓઈલમાં ભડકો

આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કચો કાચો માલ (ક્રૂડ ઓઈલ) ના ભાવમાં થયેલા મજબૂત ઉછાળાએ બજારની ચિંતામાં વધારો કર્યો છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ 4.25% વધીને 104.46 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર પહોંચી ગયું છે, જ્યારે WTI ક્રૂડ પણ 4.15% વધીને 91.94 ડોલર પ્રતિ બેરલ થઈ ગયું છે. ભારત માટે ક્રૂડના વધતા ભાવ હંમેશા નકારાત્મક માનવામાં આવે છે, કારણ કે તેનાથી મોંઘવારી વધવાનો અને આયાત બિલનું ભારણ વધવાનો ભય રહે છે.

3. વિદેશી રોકાણકારો (FII) ની સતત વેચવાલી

વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો સતત ભારતીય શેરબજારમાંથી પોતાના નાણાં પાછા ખેંચી રહ્યા છે. બુધવારે પણ વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય ઇક્વિટી બજારમાંથી 6,121.37 કરોડ રૂપિયાના શેરોનું વિરાટ વેચાણ કર્યું હતું, જેની સીધી અસર આજના સેન્ટિમેન્ટ પર પડી છે.

4. રૂપિયામાં ઓલ-ટાઇમ લો ની નજીક નબળાઈ

અમેરિકી ડોલર સામે ભારતીય રૂપિયો 96.78 ના સ્તરે લગભગ સપાટ બંધ રહ્યો હતો, જે મે મહિનાના તેના ઓલ-ટાઇમ ઓલ-ટાઇમ લો સ્તર 96.96 ની ખૂબ જ નજીક છે. ક્રૂડની ઊંચી કિંમતો, એફઆઈઆઈ આઉટફ્લો અને વૈશ્વિક બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારાને કારણે રૂપિયો ભારે દબાણ હેઠળ છે.

5. તમામ ક્ષેત્રોમાં ચોતરફી વેચવાલી

આજના કારોબાર દરમિયાન મેટલ, રિયલ્ટી, હેલ્થકેર, ઓટો અને ઓઇલ એન્ડ ગેસ જેવા તમામ મુખ્ય સેક્ટરમાં ભારે ધાંધલ-ધમાલ અને ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. માત્ર નિફ્ટી આઈટી ઇન્ડેક્સ 0.08% ના નજીવા ઘટાડા સાથે તુલનાત્મક રીતે સ્થિર રહ્યો હતો. આ સિવાય, યુપીઆઈ મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) માળખા અંગેના અહેવાલોને કારણે ડિજિટલ પેમેન્ટ સંબંધિત શેરોમાં પણ કડાકો બોલી ગયો હતો.